Mỹ sẽ ‘nói chuyện’ về giàn khoan với Trung Quốc

Ngoại trưởng Mỹ John Kerry và Bộ trưởng Quốc phòng Chuck Hagel tuần này sẽ đến thủ đô Bắc Kinh tham gia cuộc họp với những người đồng cấp Trung Quốc nhằm bàn về các vấn đề an ninh, thương mại. Cuộc gặp gỡ này được cho là sẽ bao gồm cả cuộc thảo luận về vấn đề Trung Quốc đưa giàn khoan vào vùng biển của Việt Nam, gây căng thẳng trên Biển Đông.
[youtube_wpress search=”1″][tubepress mode=”tag” tagValue=”Biển Đông” resultsPerPage=”5″ orderBy=”relevance” ]

Trung Quốc đã ngang nhiên đưa giàn khoan Hải Dương 981 vào hạ đặt trái phép trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam ở Biển Đông. Trung Quốc còn đưa hàng chục tàu thuyền, trong đó có cả tàu chiến, và máy bay chiến đấu vào vùng biển Việt Nam để bảo vệ cho hoạt động phi pháp của giàn khoan Hải Dương 981. Chưa hết, các tàu thuyền của Trung Quốc còn liên tục có những hành động hung hăng, ngang ngược, quấy nhiễu và đâm phá tàu Việt Nam. Việt Nam đang nắm đầy đủ các bằng chứng chứng minh cho sự hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông và những bằng chứng này đã nhiều lần được công bố công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Trung Quốc đang có tranh chấp lãnh thổ, lãnh hải ở Biển Đông với một loạt nước láng giềng xung quanh, trong đó có Việt Nam, Philippines, Brunei và Malaysia. Trong khi Mỹ giúp đồng minh Philippines tăng cường sức mạnh của hải quân thì Washington luôn miệng tuyên bố không đứng về bất kỳ bên nào trong các cuộc tranh chấp chủ quyền trong khu vực.

Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, giới chức Mỹ nhiều lần công khai lên tiếng phản đối thẳng thừng những đòi hỏi chủ quyền thái quá của Trung Quốc ở Biển Đông, cụ thể là yêu sách đường 9 đoạn.

Mới đây nhất, ngay trước thềm chuyến thăm của Ngoại trưởng và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đến Bắc Kinh, một quan chức cấp cao của Mỹ hôm nay (8/7) đã nói, việc Bắc Kinh đòi chủ quyền đối với hầu như toàn bộ Biển Đông là “điều khó hiểu” và rằng những hành động của cường quốc Châu Á đang làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.

Trung Quốc cũng đang có tranh chấp một quần đảo ở biển Hoa Đông với Nhật Bản – một đồng minh an ninh của Mỹ mà Washington có cam kết theo hiệp ước là sẽ bảo vệ nếu nước đó nếu bị tấn công. Các quan chức đi theo tháp tùng Ngoại trưởng Kerry đến Bắc kinh cho biết, họ “ngày càng quan ngại” về “sự sẵn sàng của các bên có tranh chấp trong việc sử dụng lực lượng quân sự, bán quân sự và bảo vệ bờ biển trong việc đẩy mạnh đòi hỏi chủ quyền “.

Ngoại trưởng Kerry đến Bắc Kinh trong ngày hôm nay để tham gia cuộc Đối thoại Kinh tế và Chiến lược. Đây là cuộc gặp hàng năm giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Hai ngày sắp tới sẽ chứng kiến những cuộc đối thoại khó khăn nhằm tìm con đường phía trước cho mối quan hệ sóng gió giữa Mỹ và Trung Quốc với rất nhiều khác biệt giữa hai nước về tranh chấp hàng hải ở Châu Á-Thái Bình Dương, vấn đề tấn công mạng và các vấn đề thương mại khác.

Đòi hỏi chủ quyền thái quá của Trung Quốc ở Biển Đông chiến lược là một trong những vấn đề sẽ được đề cập đến tại cuộc gặp gỡ giữa quan chức hai nước Mỹ, Trung lần này.

“Sự mập mờ xung quanh đường 9 đoạn là rất khó hiểu”, một quan chức Mỹ đi theo tháp tùng Ngoại trưởng Kerry cho biết.

Trung Quốc và các nước láng giềng đang tăng cường các chuyến tuần tra ở vùng biển tranh chấp và các cuộc tranh chấp gần đây ở Biển Đông dẫn tới những vụ đâm tàu vào nhau, sử dụng súng vòi rồng và bắt giữ ngư dân. Tình hình căng thẳng leo thang “có liên quan đến Mỹ với tư cách là một cường quốc Thái Bình Dương, một quốc gia thương mại lớn, một nước sử dụng các tuyến đường biển và là một lực lượng bảo vệ sự ổn định của khu vực Châu Á-Thái Bình Dương một cách lâu dài”, vị quan chức cấp cao của Mỹ cho hay.

Cũn theo vị quan chức trên, cuộc đối thoại lần này giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ diễn ra theo một cách “rất trực tiếp, chân thành và mang tính xây dựng”.

Mỹ nhấn mạnh, nước này không đứng về bên nào trong các cuộc tranh chấp lãnh thổ, lãnh hải ở Châu Á nhưng cáo buộc Bắc Kinh đang có những hành động gây bất ổn và kêu gọi bảo đảm tự do hàng hải ở những tuyến đường biển then chốt.

Trung Quốc cho biết, nước này cam kết sẽ theo đuổi các biện pháp ngoại giao, hòa bình trong giải quyết tranh chấp. Vị quan chức Mỹ phát biểu: “Chúng tôi muốn Trung Quốc tôn trọng cam kết đó và thực hiện đúng những gì họ nói”.

Về phần mình, ông Chen Zeguang – trợ lý Ngoại trưởng Trung Quốc, hôm qua (7/7) đã nói rằng, Mỹ “đã đưa ra một số những lời phát biểu cũng như hành động sai lầm về các vấn đề hàng hải và vấn đề an ninh mạng, gây ra hậu quả tiêu cực đối với mối quan hệ song phương”.

“Chúng tôi cam kết sẽ tiếp tục hợp tác với phía Mỹ để củng cố mối quan hệ hai nước. Để đạt được mục tiêu đó, điều quan trọng nhất là chúng ta không nên nhìn vào các mâu thuẫn hay xung đột”, ông Chen đã nói như vậy với các phóng viên ở thủ đô Bắc Kinh.

Các vấn đề khác sẽ được đưa ra bàn thảo trong cuộc gặp giữa quan chức ngoại giao và quốc phòng Mỹ, Trung bao gồm cả vấn đề hạt nhân Triều Tiên.

Vân Linh

Leave a Reply